Lumina Spark & de Big5 - een stukje geschiedenis

picture

Griekse oorsprong

De Grieken ontwikkelden de theorie over de 4 humeuren, waarbij mensen werden ingedeeld in 4 categorieën - flegmatisch, melancholisch, sanguinisch en cholerisch. Deze theorie was enkele duizenden jaren geleden ongetwijfeld bijzonder geavanceerd, maar tegenwoordig zijn er veel betere modellen op de markt die het menselijk gedrag verklaren.

Lof voor Jung

De persoonlijkheidstheorie die Carl Jung in 1921 ontwikkelde betekende een enorme verbetering van het humeurenmodel uit de Griekse oudheid. Het Jungiaanse model is dan ook vele tientallen jaren het instrument bij uitstek geweest voor organisaties om het zelfbewustzijn van mensen te verhogen. Jungs werk was echter gebaseerd op casestudies en anekdotische waarnemingen, niet op statische analyse. Jung verdient daarom des te meer respect voor het feit dat hij puur vanuit zijn intuïtie en niet op basis van wetenschappelijk onderzoek maar liefst drie van de vijf Big5-factoren heeft weten te benoemen.

Oorsprong van de Big5

In 1936 ontwikkelden Allport en Odbert een verzameling van ruim 4.500 woorden die volgens hen de basiskenmerken van de persoonlijkheid vormden. Raymond Cattell borduurde hierop voort en concludeerde een paar jaar later dat iemands persoonlijkheid kon worden gedefinieerd aan de hand van 16 factoren. Fiske (1949) daarentegen, kwam tot de ontdekking dat slechts vijf factoren bepalend zijn voor alle persoonlijkheidsnuances, waarmee hij de analyse van Cattell weerlegde. Het was echter pas in de jaren 50 dat Tupes en Christal de eerste officiële versie van het Big Five model lanceerden. Norman pakte hun werk verder op in 1963 en langzaam maar zeker ontwikkelde het Big5 model zich tot de gestandaardiseerde norm voor wetenschappers om de menselijke persoonlijkheid in kaart te brengen.

De magere jaren

De jaren '60 en '70 waren geen geweldig tijden voor persoonlijkheidsonderzoek. Behaviouristen en andere academici verwierpen persoonlijkheidtheorieen (zie Mischel's 1968 aanval op de theorie over persoonlijkheidskenmerken). In de zakelijke wereld had Mischel's terughoudendheid weinig invloed; vakbeoefenaars gebruikten vaak de populaire Jungiaanse benadering. De zakelijke wereld is altijd al meer bezig geweest met "wat werkt" dan het nastreven van de beste academische benadering! Het academische tij keerde zich weer in de 80'er jaren in het voordeel van persoonlijkheidsonderzoek en de Big 5 bleef zich verder ontwikkelen.

De ontwikkeling van Lumina Spark

In de jaren tachtig en negentig werd een aantal Big5 modellen ontwikkeld, psychologische modellen om verschillen in menselijk gedrag te verklaren. De Big5 werd ‘het’ academische model, met Costa en McCrae als toonaangevende onderzoekers (1992). Echter, Costa en McCrae werkten in de academische wereld, terwijl Lumina Spark is ontworpen om het beste van de Big5 en Jungiaanse modellen met elkaar te integreren voor toepassingen in de zakelijke markt. Lumina Spark behoudt zo de voordelen van de Jungiaanse benadering (“Gooi het kind niet met het badwater weg!”) en gebruikt tegelijkertijd de meest recente empirische Big5-onderzoeken als leidraad. In 2009 werd het Lumina Spark model verankerd in het revolutionaire online systeem van Lumina Learning, waarmee het toegankelijk werd voor klanten wereldwijd.